گیلانیان
دوشنبه ۷ آذر ۱۴۰۱ Monday, 28 November , 2022
مارس 10, 2016 کد خبر : 46802 خبر ها

«با آئین های نوروزی در گیلان»

نوروزخوانی آیینی منسوخ شده در گیلان

نوروزخوانی آیینی منسوخ شده در گیلان

گیلانیان : نوروزخوانی از جمله آیین‌های کهن ایرانی است که تا چند دهه پیش به شکل گسترده‌تری در بسیاری از نواحی ایران و به‌ویژه گیلان، تالش، دیلمان، و … رواج داشت و امروز به شکل خیلی پراکنده در روستاهای دور‌دست نواحی یاد شده مشاهده می‌شود.

 هنوز نشانه‌هایی از مراسم شادی ایام نوروز برای ما به یادگار مانده است چنانکه از چند هفته پیش از نوروز نوجوانان و جوانان در خانه‌های مردم حضور می‌یابند و با اشعار شادی‌بخش، نوید آمدن بهار را به مردم می‌دهند.

 در مراسم نوروز خوانی، نوروز خوانان معمولاً به روستاها می‌روند و با خواندن اشعار در مدح امامان و یا ترانه‌های محلی، طلیعه سال نو را به آنان مژده داده و تبریک می‌گویند.

 نوروز خوانان در منازل مردم حاضر می‌شوند و نمونه‌ای از اشعار زیر را می‌خوانند:

بخوانم من امام اولین را                        شه کشور امیرالمومنین را . . . .

و یا اشعار با این مضامین :

بهار آمد، بهار آمد ، خوش آمد             علی با ذوالفقار آمد، خوش آمد

نوروزتان نوروز دیگر                        شما را سال نو باشد مبارک

صاحب خانه نیز با دادن پول و شیرینی، گردو، تخم مرغ،‌ برنج و یا نخود و کشمش به گرمی از آنان پذیرایی می‌کند .

نوروزی خوانی ریشه‌ای تاریخی در فرهنگ مردم گیلان دارد

جعفر سبحانی، یکی از جوانان دهه ۲۰ صومعه سرا در این راستا اظهار کرد: نوروزخوانی که هم اکنون نیز کم و بیش رواج دارد، در روستا نماد ورود بهار و خیر و برکت است.

وی افزود: در زمان‌های گذشته نوروزی خوانان اکثرا افراد بزرگسال بودند که به صورت ۵ تا ۶ نفره در روستاها و شهرها دور می‌زدند و نوید بهار را به مردم می‌دادند.

 این پیرمرد صومعه‌سرایی با بیان اینکه از معروف ترین اشعار نوروزی خوانان«دوازه امام» و «عروس گوله»است، گفت: اغلب نوروزخوانان نخست دوازده امام را می‌خواندند و وقتی به قسمت ترجیع بند می‌رسیدند، آن را دو نفری تکرار می‌کردند.

 سبحانی تصریح کرد: نوروزخوانان بشارت دهنده بهار بودند و قرن‌ها شنیدن صدای آنان به معنی پایان زمستان‌های سخت و سرد، و گرم شدن هوا و در نتیجه شکوفایی و رویش گیاهان بوده است.

 وی خاطرنشان کرد: همه اقشار مردم با شنیدن صدای نوروزخوانان شوری درونی و گشایشی مبهم و در عین حال شوق انگیز را در خود احساس می‌کردند و آماده آمدن بهار می‌شدند.

 این پدربزرگ صومعه‌سرایی با بیان اینکه نوروزخوانی نماد میمنت و برکت، شادمانی و سرور، رفاه و آسایش و فراوانی بودند، اظهار کرد: در این راستا نوروزی خوانان از جایگاه ویژه‌ای نزد مردم برخوردار بودند.

 سبحانی با بیان اینکه زمان کار نوروزی خوانان معمولا از هفته دوم اسفند آغاز می‌شد، افزود: کار نوروزخوانان معمولا از غروب آغاز می‌شد و تا پاسی از شب ادامه داشت و از همین رو فانوس وسیله‌ای جدی در پیشبرد کار آنان بود.

 وی گفت: متاسفانه امروز این آیین بسیار کمرنگ شده و کم و بیش در روستاها دیده می‌شود که چند کودک و نوجوان آن را اجرا می‌کنند.

این جوان دیروزی با بیان اینکه این سنت ریشه‌ای تاریخی در فرهنگ مردم گیلان دارد، تصریح کرد: متاسفانه بیش از ۲ دهه است که این آداب و رسوم در شهر و روستاهای این شهرستان منسوخ شده و کم و بیش اجرا می‌شود.

 توجه به مراسمات و مناسبت‌های آیینی از اهمیت بالایی برخوردار است

حمید آذرپور، معاون گردشگری اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری گیلان خاطرنشان کرد: باید سنت‌های و آیین‌های قدیمی گیلان دوباره احیا شود تا بتوانیم در این راستا پاسخگوی نسل آینده باشیم.

وی با بیان اینکه میراث فرهنگی به تنهایی نمی‌تواند در این راستا گام بردارد، اظهار کرد: تک تک آحاد جامعه باید با همکاری یکدیگر در راستای احیای سنت‌های قدیمی همچون نوروزی خوانی، چهارشنبه سوری و … تلاش کنند.

معاون گردشگری اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری گیلان اظهار کرد: طرح ملی «نوروز بازار» با هدف معرفی، احیاء و حفظ آئین‌ها، سنت‌ها و مراسم و برنامه‌های مرتبط با نوروز گیلان برگزار می‌شود.

آذرپور گفت: توجه به مراسمات و مناسبت‌های آیینی از اهمیت بالایی برخوردار است که باید با همکاری همه مسئولان و به ویژه میراث فرهنگی شهرستان‌ها دوباره احیا شود.

وی با بیان اینکه آن چیزی که ما را در برابر تهاجم فرهنگی دشمن بیمه می‌کند، توجه به فرهنگ و ارزش‌های فراموش شده خودمان است، تصریح کرد: این سازمان عزم خود را جزم کرده تا مجددا این فرهنگ‌ها و آداب و رسوم را زنده نگه دارد.

معاون گردشگری اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری گیلان خاطرنشان کرد: این امر میسر نمی‌شود مگر اینکه تک تک آحاد جامعه دست در دست هم دهند و پای کار بیایند تا این سنت‌ها و فرهنگ‌ها از بین نرود و منسوخ نشود.

متاسفانه برخی از سنت‌های اصیل گیلانی و ایرانی بر اثر غفلت به بوته فراموشی سپرده شده و همین امر موجب بروز آئین های غلط غربی در کشور شده است. احیای آئین‌های سنتی و فرهنگ اصیل گیلانی نیازمند پشتکار و همت مردم است و مقابله با هجمه‌ها نیز نیازمند احیای همین سنت‌هاست. باید در استانه نوروز که سرشاز از میراث ناملموس است به گونه ایی عمل کرد تا جوانان نیز با سنت های قدیمی خود آشنا شده و ان را پاس بدارند./ منبع : شبستان

اخبار مرتبط

نظرات

بدون نظر

*

باز هم برق سه فاز “صنایع گیلان” را گرفت!

تولیدکنندگان استان در صف اول قطع برق؛

کریم خرسندی مژدهی

باز هم برق سه فاز “صنایع گیلان” را گرفت!

برادرانه با برادرانمان امیرعبداللهیان و شمخانی

مدیر مسئول روزنامه کیهان نوشت:

برادرانه با برادرانمان امیرعبداللهیان و شمخانی

متاسفم مطلبی برای نمایش وجود ندارد